*

Het einde van contant geld is nog lang niet in zicht

oleksiy090600014Nadenken over de toekomst van contant, dat is vaak voer voor complotdenkers. Zo zou de overheid gebaat zijn bij het afschaffen van contant geld, omdat alle financiën digitaal inzichtelijk zijn en iedereen dus nog beter te controleren valt. Maar ook de banken zouden machtiger worden; al het geld staat immers op de bank. In theorie zou een situatie kunnen ontstaan waarbij negatieve rente wordt berekend. In dat geval kiest nu bijna de helft van het aantal consumenten voor een oude sok, zo blijkt uit onderzoek.

Natuurlijk zitten er voor- en nadelen aan het verdwijnen van contant geld, maar de doemdenkers hoeven niet bang te zijn dat dit in de nabije toekomst gebeurt. Wat is die toekomst dan wel?

De cijfers van Betaalvereniging Nederland en de Nederlandsche Bank (DNB) over het gebruik van contant geld laten een duidelijk trend zien. Het aantal contante betalingen is gedaald van 3,8 miljard in 2012 en 2013 naar 3,4 miljard in 2014. Ook de totale waarde is gedaald: van 47 miljard in 2013 naar 42 miljard in 2014. Er wordt dus minder vaak betaald met contant geld en ook de totale waarde is lager. Toch is het nog steeds het meest populaire betaalmiddel, gemiddeld gezien. In 2014 werd bijvoorbeeld in gemiddeld 53 procent van de gevallen aan de toonbank betaald met cash, en gemiddeld 45 procent betaalde elektronisch met zijn betaalpas.

od14661-betalingsverkeer-figuur-1

Opmars van de betaalpas

Hoewel de verschillen per sector groot zijn, is een duidelijke opmars van de betaalpas te zien, wat ten koste lijkt te gaan van het aandeel contant betalen. In vier jaar tijd is het aantal elektronische betalingen  toegenomen met 35 procent, zo blijkt uit cijfers van DNB. In de detailhandel is bijvoorbeeld in 2014 voor de eerste keer in de geschiedenis meer met PIN dan contant betaald. Tel daarbij de toename van het online winkelen en de introducties van mobiel en contactloos betalen bij op en het is duidelijk dat contant geld steeds minder in zwang raakt om te betalen.

od14661-betalingsverkeer-figuur-2

Er gaan dus verschillende redenen schuil achter het minder populair worden van contant geld, al kan daar vaak ook een oorzaak-gevolg-vraag bij worden gezet. Neem bijvoorbeeld het verdwijnen van de geldautomaten in de dorpen waardoor mensen minder eenvoudig aan contact geld kunnen komen; zijn er minder geldautomaten omdat ze minder worden gebruikt of wordt er minder met contant geld betaald omdat er minder automaten aanwezig zijn? Betalen mensen minder vaak met contant geld in winkels omdat zij liever elektronisch betalen, of betalen mensen elektronisch omdat ze niet veel contant geld meer op zak hebben?

od14661-betalingsverkeer-figuur-3

De consument moet kunnen kiezen

Wat het antwoord op die vragen ook is, cash verliest terrein qua populairste betaalmiddel. De strijd kan nog harder worden gesteld, want in sommige gevallen hebben consumenten niet eens meer de keuze voor een betaalmiddel, zoals Leiden eind 2015 liet zien. In die gemeente is het niet mogelijk om een paspoort contant af te rekenen, dat kan alleen maar met een betaalpas. De Nationale Ombudsman heeft zich hier negatief over uitgelaten na een klacht over deze gemeente. Volgens hem moeten gemeenten hun inwoners niet dwingen om elektronisch te betalen, omdat sommige burgers dan in de problemen kunnen komen. Het gaat dan bijvoorbeeld over dak- en thuislozen of mensen in de schuldsanering die niet kunnen beschikken over een eigen betaalpas. Er moet altijd een alternatief betaalmiddel zijn, oordeelt hij.

Dat is ook het standpunt van het Maatschappelijk Overleg Betalingsverkeer (MOB). Deze groep van vertegenwoordigers van aanbieders en gebruikers in het betalingsverkeer vergaderde op 17 november 2015 over het officiële standpunt. Het MOB stelt dat ‘voor de maatschappij belangrijk is dat contant geld goed blijft functioneren als toonbankbetaalmiddel, in de zin dat toonbankinstellingen contante betalingen accepteren, consumenten makkelijk contant geld van de eigen bankrekening kunnen opnemen en toonbankinstellingen het door hen ontvangen geld makkelijk en tegen redelijke kosten op de eigen rekening kunnen laten bijschrijven’.

Om de vinger aan de pols te houden, heeft het MOB besloten om de acceptatie van contant geld en bijbehorende mogelijkheden periodiek te blijven monitoren. Waar in Zweden het contant betalen aan banden wordt gelegd, is dat in Nederland dus nog zeker niet het geval. Nederlanders blijven de keuze houden en krijgen door alle innovatieve technologieën juist meer mogelijkheden om te kunnen betalen.

Dit bericht is gepost in Banking, Cards payments, The future of payments en getagd als , , , , , , , , .

Reacties

1 reactie

  • H.Schmaal
    Posted 10 februari 2016 at 16:40 | Permalink

    Met contant te betalen heb je meer overzicht op je uitgaven, ook minder fraudegevoelig.

Plaats een reactie

Je e-mailadres wordt nooit gepubliceerd of gedeeld. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

*
*